Je bent hoogzwanger en je wilt alles klaar hebben. De kraamtas ligt gepakt, de wieg staat en op je lijstje staat nog: voedingsbh. Dus meet je jezelf op of laat je jezelf opmeten en je bestelt een mooie set op jouw maat. Klaar. Eén ding minder om je zorgen over te maken.
En dan schiet in week één je melk in. Je borsten worden binnen een dag hard, vol en fors groter dan ze in week 36 waren. Die perfect passende bh die je zo netjes vooraf kocht, knelt ineens. En je denkt: heb ik dan de verkeerde maat besteld?
Nee. Je hebt op het verkeerde moment gemeten. Op elk forum waar aanstaande moeders dit vragen, komt dezelfde ervaren stem terug: wacht nog even, je weet nog niet wat je borsten gaan doen. Dat klinkt als uitstelgedrag, maar het is het beste advies dat je kunt krijgen. En hieronder lees je waarom en wat je in plaats daarvan wél vooraf koopt.
Kort antwoord, in twee delen. Eén: koop vóór de bevalling niet je definitieve set op maat, maar één of twee soepele, beugelloze bh's met rek, die meebewegen terwijl je borsten van maat schommelen. Twee: stel de echte inkoop uit tot na het melkinschot, als de grootste piek gezakt is en je maat zich een paar weken later heeft gezet. Dan meet je pas wat je echt gaat dragen.
Waarom je week-36-bh in week één knelt
Hier zit de denkfout die bijna elke aanstaande moeder maakt. Het is een logische. Je denkt aan je borstmaat als aan één getal dat je één keer opmeet. In werkelijkheid heb je in een paar weken tijd niet één borst maar drie verschillende borsten.
Borst één is de hoogzwangere borst. In de zwangerschap groeit je borstweefsel onder invloed van de hormonen en wordt je ribbenkast breder. Je bent waarschijnlijk al één of twee cupmaten gestegen ten opzichte van vóór de zwangerschap. Dit is de borst die je in week 36 opmeet.
Borst twee is de stuwingsborst en dit is de grootste. Rond dag drie tot vijf na de bevalling komt je melk op gang. Je borsten schieten vol, worden gespannen, warm en hard en kunnen binnen een dag flink groter worden dan ze ooit zijn geweest. Moeders beschrijven het als borsten die echt mega werden door de stuwing. Deze piek is tijdelijk. Hij is ook precies het moment waarop een op-maat gekochte week-36-bh onmogelijk nog past. Sommige vrouwen merken dat hun maat in deze fase zelfs van uur tot uur verschilt: vol vlak vóór een voeding, leger er meteen na.
Borst drie is de gestabiliseerde voedingsborst. Na de eerste weken stelt je melkproductie zich in op je baby. De grootste zwelling zakt en bij veel vrouwen zakt de maat weer een stukje terug. Een cup die er tijdens de stuwing bij kwam, gaat er binnen weken vaak weer deels af. Dít is de maat die je maandenlang gaat dragen. Het is meestal niet de piekmaat en ook niet je week-36-maat.
Precies daarom knelt die vooraf gekochte bh. Niet omdat je verkeerd hebt gemeten, maar omdat je één maat vastlegde voor een borst die er in korte tijd drie heeft. Hoeveel jouw borsten schommelen, is ook niet te voorspellen. De een gaat van cup DD naar cup G in de eerste maanden, bij de ander komt er één cup bij en zakt het snel weer, bij weer iemand anders verandert er weinig. Je oude maat en je week-36-maat zijn geen betrouwbaar startpunt voor wat er na de bevalling gebeurt.
Wanneer meten écht zin heeft
De kern van de verwarring is de aanname dat je in de zwangerschap kunt meten voor de tijd erna. Dat werkt niet, want de moeders die het hebben meegemaakt zijn daar heel stellig over: wat je vóór de bevalling meet, zegt weinig over wat erna gebeurt. Bij de een worden de borsten enorm, de ander valt juist wat af rond de borsten. Meten is dus niet zinloos, maar het heeft alleen zin op de juiste momenten.
Meet moment één rond week 38, voor een overbruggingsbh. Laat in de zwangerschap zijn je borsten al veranderd ten opzichte van je oude maat. Meet dan, zodat je een soepele bh koopt die nú comfortabel zit en genoeg rek heeft om de eerste zwelling na de bevalling mee op te vangen. Dit is een overbrugging, geen eindmaat.
Meet moment twee een paar weken na de bevalling, als je maat zich zet. Wacht tot de melkinschot-piek gezakt is en je een aantal dagen achter elkaar ongeveer dezelfde maat houdt, in plaats van elke voeding een andere. Dán meet je wat je echt gaat dragen en dán koop je je definitieve set. De precieze techniek voor onderband en cup en hoe je met twee vingers voelt of hij goed zit zonder te knellen, staat in voedingsbh meten en de juiste pasvorm vinden.
Meten tijdens de stuwingspiek zelf heeft geen zin. Dan meet je de grootste, meest tijdelijke uitschieter en een bh op díe maat is binnen weken te ruim.
Hoeveel voedingsbh's koop je vooraf?
Het patroon in de moeder-threads is opvallend eensluidend. Het gaat lijnrecht in tegen de neiging om alles vooraf klaar te hebben. Vrijwel niemand adviseert een volledige set op maat vóór de bevalling. Het advies dat telkens terugkomt: koop er twee vooraf, kijk hoe het loopt en sla de rest pas in ná de bevalling, als de grootste maatverandering achter de rug is.
Daar zit een geruststellende logica achter, ook voor je portemonnee. Veel vrouwen zijn bang dat ze twee keer moeten kopen: eerst op de verkeerde maat en dan meteen na de bevalling opnieuw een dure set. Precies die angst voorkom je door vooraf klein te blijven. Eén of twee goede, rekbare bh's overbruggen de hele periode waarin je maat nog alle kanten op beweegt. De rest koop je bewust later, als je weet wat je draagt.
Reken op verandering in plaats van op één perfecte maat. Houd van je overbruggingsbh's genoeg exemplaren om te rouleren terwijl er eentje in de was zit. Vul pas aan als je merkt dat je maat stabiel is. Zo koop je nooit een lade vol bh's die na twee weken niet meer passen.
Oude maat of een maat groter? De gok die je niet hoeft te maken
Dit is waar de meeste moeders mee worstelen. Ga je vooraf voor je huidige maat, of gok je alvast een maat groter voor de zwelling die komt? Het eerlijke antwoord: allebei is een gok, want je hoeft geen van beide te doen als je vooraf voor rek kiest in plaats van voor een vast cijfer.
Toch is het goed om te weten wat er precies verschuift, want het is meer dan je denkt. Het gaat niet alleen om de cup. Ook je bandmaat is geen vast gegeven. In de zwangerschap werd je ribbenkast breder, maar na de bevalling kan die weer smaller worden als de baby je ribben niet meer omhoog duwt. Bij sommige vrouwen verandert de bandmaat juist de andere kant op. Een vrouw kan vóór de bevalling bijvoorbeeld een smalle band met een grote cup hebben en tijdens de voeding op zowel een andere band als een grotere cup uitkomen. Als je vooraf blind een maat groter koopt in de cup, klopt je band daarom nog steeds niet per se.
Als je toch vooraf iets op maat wilt, gebruik dan de vuistregel die ervaren moeders doorgeven: er moet ruimte in de cup zijn. Een handige check is dat je hand naast je borst comfortabel in de cup past, zodat er plek is voor de melk die inschiet én voor een zoogcompres. Zit de cup nu al strak om je borst alleen, dan is hij binnen dagen te klein.
Maar de betere aanpak is dat je die gok helemaal niet hoeft te maken. Een soepele, beugelloze bh met rek in de band en de cup beweegt mee met de schommeling, van je hoogzwangere borst, over de stuwingspiek, tot je gestabiliseerde maat. Op het einde van de zwangerschap en de eerste periode erna dragen veel moeders precies daarom liever een stoffen voedingsbh zonder beugel: die vangt de wisselende maat op zonder dat je twee kanten op moet raden en zonder dat je na de bevalling meteen weer geld kwijt bent aan een nieuwe. Rek in plaats van een vast cijfer is niet één van de opties, het is het antwoord op deze hele fase. Twijfel je ook of je nu al lekt of straks doorlekt en welke bh je dan droog houdt, vergelijk dan de absorberende opties in welke voedingsbh is echt lekvrij?.
Wanneer een knellende bh een reden is om contact op te nemen
Een bh die knelt, doe je uit en wissel je. Meestal is dat het hele verhaal, zeker in die eerste dagen dat je borsten vol en gespannen staan. Maar een paar dingen horen niet bij een gewone maatverandering en verdienen een beoordeling. Neem contact op met je huisarts of verloskundige, of overdag met een lactatiekundige, bij:
- Koorts of een grieperig, beroerd gevoel samen met een borstklacht.
- Een rode, warme, pijnlijke plek of harde zone in je borst, zeker als je je snel zieker voelt worden. Dit kan wijzen op een borstontsteking (mastitis).
- Een harde plek of knobbel die niet wegtrekt na een voeding of na een paar dagen.
- Bloederig of afwijkend tepelvocht dat maar uit één borst komt, aanhoudt of vreemd ruikt of kleurt, los van gekloofde tepels. Ook als je in de zwangerschap al zulk vocht ziet, hoort dat bij je arts of verloskundige.
In Nederland kun je voor borstvoedingsbegeleiding terecht bij het consultatiebureau, in België bij Kind en Gezin. Maar bij koorts of een rode, pijnlijke borst is de huisarts het eerste aanspreekpunt, niet het consultatiebureau. Let er in die volle eerste week ook op dat je overbruggingsbh nergens strak insnijdt: aanhoudende druk op vol borstweefsel kan bijdragen aan een verstopte melkgang. De juiste voedingsbh houdt je comfortabel en droog. Hij is geen oplossing voor een medische klacht en mag er ook nooit een verbergen.
Een bh die met de drie maten meebeweegt
Wij bouwden onze voedingsbh precies voor deze fase, waarin je maat nog schommelt. Hij is beugelloos en de band geeft mee als je borsten opzwellen, zodat hij meebeweegt met de piek in plaats van erin te snijden. Dat is precies wat je vooraf zoekt: geen vast cijfer dat na het melkinschot niet meer klopt, maar rek die de swing opvangt.
En omdat de opvang tegen doorlekken al in de cup zit, vier lagen met een kern die tot wel 30 ml per cup opvangt, zit er geen los compres in dat kan wegschuiven precies wanneer je borsten het volst zijn. De clip opent met één hand, handig voor de voeding en ook 's nachts in het donker. Gebreid van een OEKO-TEX Class I gecertificeerde stof (certificaatnummer 11-36224), de strengste categorie, voor textiel dat in contact komt met de huid van baby's jonger dan drie jaar. Ontworpen in België, gebreid in Türkiye.
Wil je 'm bekijken, dan kan dat hier: bekijk de voedingsbh. Ben je nog volop zwanger en lekt er al wat colostrum, lees dan wat in die fase normaal is in colostrum lekken tijdens de zwangerschap. En wil je eerst alles over voedingsbh's, pasvorm en draagcomfort op een rij, ga dan naar het overzicht van voedingsbh, pasvorm en draagcomfort.
Veelgestelde vragen
Wanneer koop je het beste een voedingsbh, in de zwangerschap of na de bevalling?
Allebei een beetje. Koop rond week 38 één of twee soepele, beugelloze bh's met rek als overbrugging en stel je definitieve set uit tot een paar weken na de bevalling. Dan is de grootste zwelling van het melkinschot gezakt en heeft je maat zich gezet, zodat je meet en koopt wat je echt gaat dragen.
Kan ik mijn voedingsbh-maat al tijdens de zwangerschap laten meten?
Meten in de zwangerschap zegt weinig over de tijd erna. Rond dag drie tot vijf schieten je borsten vol en worden ze tijdelijk fors groter, daarna zakt het weer. Meet daarom rond week 38 alleen voor een overbruggingsbh en meet opnieuw als je maat zich een paar weken na de bevalling heeft gezet. Pas dan meet je je echte voedingsmaat.
Hoeveel voedingsbh's heb ik nodig vóór de bevalling?
Eén of twee is genoeg. Vrijwel geen enkele ervaren moeder adviseert een volledige set op maat vooraf, want je maat verandert nog te veel. Twee rekbare bh's overbruggen de hele schommelperiode en je houdt er eentje schoon terwijl de ander in de was zit. De rest koop je bewust na de bevalling, als je weet wat past.
Moet ik vooraf een maat groter kopen voor als de melk inschiet?
Dat hoeft niet als je voor rek kiest. Een blinde maat groter is een gok, want niet je cup alleen verandert maar ook je bandmaat, soms zelfs twee kanten op. Een soepele, beugelloze bh met rek in band en cup beweegt met de zwelling mee, zodat je de exacte maat niet hoeft te raden en na de bevalling niet meteen opnieuw hoeft te kopen.
Meer artikelen
- Welke voedingsbh past bij welk moment: nacht, werk, sport, kolven
- Signalen van een slechte pasvorm of compressie
- Zoogcompressen: welke heb je nodig en wanneer?
- Wanneer stopt het lekken? Patronen van week 1 tot het afbouwen
- Voedingsbh, pasvorm en draagcomfort: het overzicht
